Ölçek ve anketin arasındaki farklar nelerdir? araçlarının tümüne ölçek denilir (Erkuş, 2012). ölçmek için ise envanterler kullanılır (Erkuş, 2012).
Testler genellikle başarı, yetenek ya da zeka gibi daha ölçülebilir alanlarda kullanılırken, ölçekler daha çok tutum, kişilik ve ilgi gibi soyut konuları ölçmek için tercih edilir.
Ölçek, bilimsel araştırmanın konusu olan olay, olgu, nesne ve varlıkların ölçülmek istenilen özellikleri referans/dikkate alınarak hazırlanmış veri toplama (gözlem) aracıdır.
Envanter, belirli bir tarihe ilişkin borç, alacak ve varlıkların miktarlarının ve değerlerinin, sayım, kontrol ve düzeltme yaparak saptanmasıdır. Psikolojide kullanılan envanter ise (envanter tipi test), sadece evet ve hayır ile cevaplanacak soruları içerir.
Ölçek ölçme faaliyetlerinin yerine getirilebilmesi için kullanılması gereken araçlar bütününe ölçek adı verilir. İstatistikte kullanılan veriler sayı ile ifade edilmesi gerekmektedir. Bu sayıların nasıl ifade edileceği ölçme kavramı ile belirlenir.
Ölçek, bir nesnenin, bir olayın veya bir kavramın gerçek dünyadaki boyutlarını orantılı bir şekilde temsil etmek amacıyla kullanılan bir kavramdır. Ölçek bir orandır. Ölçek, haritada iki nokta arasında ölçülen uzunluk değerinin, arazi ortamında o iki nokta arasındaki uzunluk değerine oranı anlamındadır.
Aday ölçek, en az 30 kişiye uygulanır ve pilot uygulama bulguları doğrultusunda gerekli olan düzeltmeler yapılır. Bu aşamada örneklem grubuna uygulanacak ölçek (deneme formu) elde edilir. Ölçeğin deneme formu, örneklem grubuna standart koşullar altında ve bu konuda deneyimli kişiler tarafından uygulanır.
Tanım: Likert ölçeği, araştırmacıların katılımcıların tutum ve görüşlerini toplamak için kullandıkları tek boyutlu bir ölçektir. Araştırmacılar bu psikometrik ölçeği genellikle bir marka, ürün veya hedef pazara yönelik görüş ve bakış açılarını anlamak için kullanırlar.
Bunun için katılımcıların verdiği 1-5 puan arasındaki tüm yanıtların toplamını alarak, ölçeğimize ait toplam puanları hesaplayabiliriz. Anketimize katılan kaç kişi varsa, o sayıda ölçek puanını basitçe bu şekilde etmiş oluruz. Bazı araştırmalarda toplam yerine ortalama puanı da hesaplayabiliriz.
İki çeşit ölçek vardır. Bunlar: Kesir ölçeği. Çizgi ölçeği.
Elif Ayşe Yıldırım
